İPF Hasta Yolculuğunda Hastalara Hangi Testi Ne İçin Yapıyoruz?

Prof. Dr. Erdoğan Çetinkaya

İPF Hasta Yolculuğunda Hastalara Hangi Testi Ne İçin Yapıyoruz?

İdiyopatik Pulmoner Fibrozis, uzun süreli, ilerleyici kronik bir akciğer hastalığıdır. İPF tanı ve tedavisi uzun, zorlu ve iyi bir hekim-hasta iletişimiyle devam etmesi gereken bir yolculuktur. Hekim-hasta iletişimindeki uyum, tedavinin başarısını da etkilemektedir.

İPF hastalarının çoğunda tanı konulduktan sonra duyduğumuz “İPF hayatımı değiştirdi” ifadesinden anlayacağınız gibi hayatınızda neler olduğunu ve neler olacağını, neden olduğunu ve nasıl yöneteceğinizi bilmek tedavi sürecinize daha aktif katılmanızı sağlayacaktır. Hekiminizle 3-6 ay arasında gerçekleştireceğiniz randevularınızdan en fazla verimi alabilmek için hekiminize aklınızdaki tüm sorularınızı sormanız çok önemlidir.

Kontrollerinizde yapılan solunum fonksiyon testlerinin neden yapıldığını ve zorlu vital kapasite, karbonmonoksit difüzyon kapasitesi gibi parametrelerin takibinin neden önemli olduğunu sorabilirsiniz. 6 aydan daha uzun bir sürede zorlu vital kapasitede yüzde 10 veya daha fazla düşüş, karbonmonoksit difüzyon kapasitesinde yüzde 15 veya daha fazla düşüşü hastalıkta ilerleme olarak değerlendiriyoruz. 6 dakika yürüme testinde ise 50 metre azalmayı hastalıkta kötüleşmenin göstergesi olarak yorumluyoruz.

Gelecekte bu hastalıkta sizleri nelerin beklediğini öğrenmeniz ve hastalığınızın kötü seyretmemesi için alacağınız bireysel önlemleri bilmeniz çok önemlidir. Sigara kullanılıyorsa, bırakılmalıdır. Dengeli bir diyet ile birlikte düzenli olarak egzersiz yapılmalı ve olabildiğince formda kalınmaya çalışılmalıdır.

İPF hastalığı kronik bir hastalık olup yıllık insidansı yüzde 10-15 olarak görülen ve hastalığın seyrinde atak olarak tanımlanan ani kötüleşmeler görülebilmektedir. Böyle bir atak durumunda, hekiminizle vakit kaybetmeden iletişime geçmeniz hastalığınızın kötüleşmesini engelleyecektir. Bu ataklara neden olabilecek solunum yolu enfeksiyonlarından korunma yöntemleri kullanılmalı, zatürre aşısı ve yıllık grip aşıları olunmalıdır.

Peki, İPF’de yaşam süresi ne kadardır? İPF her hastada farklı bir şekilde kendini gösterir. Bu nedenle, tanıdan itibaren sağkalım yani hayatta kalma süresi hastadan hastaya değişkendir. Antifibrotik ilaçlar kullanıma sunulmadan önce, İPF hastalarının ortalama hayatta kalma süresi 3 ile 5 yıldı. Ancak günümüzde antifibrotik ilaçlarla İPF hastaları daha uzun süre yaşamaktadırlar. Erken evre hastalıkta tedavi başlanmasının hastalığın seyrine olumlu katkılar sunabildiği ortaya konmuştur.

Hastaların şikayetlerini azaltmaya yardımcı olan bir dizi tedavi bulunmaktadır. Ayrıca uygun olan hastalar için akciğer nakli seçeneği de mevcuttur. Akciğer nakli, İPF hastalarında yaşam süresini uzatan ve yaşam kalitesini artıran önemli bir tedavi seçeneğidir. Şu an için İPF’de kür sağlayabilen tek tedavi seçeneği akciğer naklidir. Nakil için uygun bir donör bulunması gerekir ve bu uzun zaman alabilir. Hastalığın tanısı konulduğu anda, hastanın akciğer nakli için de değerlendirilmesi önerilmektedir.

M-TR-00002557

Söylemler hekimin uzman görüşüne dayanmaktadır.

  • Prof. Dr. Akın Kaya
    İPF Hastasının Hayatında Nelere Dikkat Etmesi Gerekir?
  • Prof. Dr. Önder Öztürk
    Akciğerler Nasıl Çalışır?